زمينه پديد آمده بود ، نوشته شد . با اين حال ابن بابويه نگاهى اجمالى به مسألهء امامت دوازده امام عليهم السّلام داشته و به تحقيق و اثبات اين امر پرداخته است ، لذا فصول اوليهء اين كتاب مشتمل بر تحقيق و نقل احاديث وارده دربارهء اثبات خلافت و امامت ائمه عليهم السّلام مىباشد . وى در اثبات و ارائهء ادلهء امامت ، تا امامت حضرت رضا عليه السّلام پيش‌آمده و به نظر مىرسد كه بقيهء كتاب و بخش اصلى آن ، كه مربوط به امامت حضرت مهدى عليه السّلام و مسأله غيبت بوده ، مفقود گرديده است در عين حال او در فصول مختلف كتاب ، مطالب ارزنده‌اى در ردّ اقوال فرق مختلف شيعى ، چون كيسانيه ، فطحيه و واقفيه ، كه در عصر غيبت شبهاتى را دربارهء مهدويت القا مىكردند ، مىآورد « 1 » . محمد بن يعقوب كلينى ( م 329 ق ) محمد بن يعقوب كلينى ، فقيه و محدث نامى ، و مشهورترين دانشمند عصر غيبت ، در قريهء كلين از توابع شهر رى به دنيا آمد و خاندان او همگى از بزرگان و عالمان شيعه بودند . پدرش يعقوب بن اسحاق از رجال شيعه در شهر رى و على بن ابراهيم و محمد بن ابراهيم معروف به علّان كلينى ، كه دايىهاى او بودند ، از فقيهان و محدثان شهر به شمار مىآمدند . كلينى مقدمات علوم را در مكتب رى فراگرفت و سپس براى تحصيل علوم اهل بيت به قم ، كوفه و بغداد سفر كرد و نزد محدثان و فقيهان بسيارى به علم‌آموزى پرداخت . از مشاهير استادان وى احمد بن محمد بن عيسى قمى ، احمد بن ادريس ، ابن عقده كوفى ، سعد بن عبد اللّه اشعرى ، عبد اللّه بن جعفر حميرى و بسيارى از عالمان و انديشمندانى را مىتوان نام برد كه در عصر غيبت مىزيستند . شمار استادان و مشايخ كلينى را تا 35 نفر دانسته و ذكر كرده‌اند « 2 » . وجود شيخ كلينى در رى موجب بارورى مكتب علمى شيعه در اين شهر

--> ( 1 ) . ر ك : ابن بابويه ، الامامة و التبصرة من الحيرة . ( 2 ) . خويى ، همان ، ج 18 ، ص 54 .